Духовен Азбучник

- Монах- тоа е оној, кој не само што се труди да се моли нерасеано, но и живее нерасеано.

- Монах- тоа е оној, во кого Божестевената Љубов го најде своето живеалиште и кој стана непобедлив и непристапен за непријателот.

- Монах- тоа е оној, чија непрестајна молитва стана непрестајна Љубов кон Бога.

Пророчки, Христос во Евангелието вели дека тие не би му поверувале ниту на човек, ако воскресне од мртвите. И навистина, знаеме дека така и се случило, бидејќи Христос го зборувал ова откако го воскреснал од мртвите синот на вдовицата од Наин.Освен тоа, тој пред време знаел дека Неговата смрт на Крстот и Неговото Воскресение нема да ги убедат сите.

Обрнете внимание, дека Светото Писмо започнува со повеста за создавањето на светот од Словото Божјо. Очигледно, тоа е многу важен текст, штом со него започнува Библијата. Зошто тој може да биде значаен? Станува збор за тоа, дека таа не е само расказ за тоа, како бил направен светот. Главната вест, која ни ја носи Библијата – е веста за спасението.

Таа добро знае, дека Нејзиниот Син се распнува доброволно, исполнувајќи ја волјата на Небесниот Отец. Таа го преживува тоа мачно Таинство во молк. Не се подигнува против жестоките распнувачи, не бара справедливост, продолжува да ја носи надежта, надминувајќи се Себеси. Колку тоа не е слично со нашето нетрпение во маките, несреќите, лишувањата и гонењата.

Инаку народот има непогрешлив критериум и ги препознава оние што станале свештеници од љубов кон Бога.
За разлика од нив има и такви кои сакаат да станат свештеници поради славољубие.Ако наидат на некоја тешкотија секогаш ќе се мачат. Христис нема да им помогне ако не се смират и ако не се покаат.Но, затоа, пак, на оној што свештеничкиот чин не го примил поттикнат од светски желби и потреби...

Меѓутоа, надежта во позитивната промена на односот меѓу човекот и природата таа го поврзува со тежнеењето на општеството кон духовна преродба. Антропогената основа на еколошките проблеми покажува дека светот кој нѐ опколува го менуваме во согласност со својот внатрешен свет, односно преобразувањето (обновувањето) на природата треба да започнува од преобразувањето (обновувањето) на душата. Според мислата на свети Максим Исповедник, човекот ќе биде во состојба целата земја да ја претвори во рај, дури тогаш, кога рајот ќе го носи во самиот себе“.

Во смирението потонуваат сите стравови и помисли како камен во огромен океан. Тогаш ти ќе дознаеш дека смирението е вистинска храброст. Затоа стравот е спротивен на храброста. Но, не таа храброст за која говорат во светот, туку храброста на смирението, кое раѓа чисто срце. Чистото срце, познавајќи Го Непознаениот и сместувајќи Го Несместливиот, нема страв од човек, туку има страв од Бога, кој се претвора кај него во непресушна Љубов.

Верата не може да биде противна на разумот. Тоа се две различни својства, две различни нивоа. И споредувајќи ја верата и разумот, можеме да кажеме: овде нема противречност. Противречноста се јавува од тоа што се мешаат два концепти – верата и слободната волја. Навистина, имајќи слобода, јас можам и да не се согласам со тоа што не може да биде докажано апсолутно веродостојно.

Патот на спасението се состои во бестрасно ракоделие, во молитва… Нека Бог ти дари сила твојот дух, ум и срце да ги чуваш во духот Христов. Тогаш, сè што ќе ти се случи лесно може да биде преобразено во целост. Она што се чини заморно и здодевно ќе исчезне, бивајќи преобразено од твојата желба да бидеш таму каде што е Христос, твојот Бог…

Ете таква треба да биде верата, кога зборуваме за верата во Бога: „Невозможно е да не се верува“. Но постои ли таква вера кај човекот? Да, кај некои луѓе ја има: таа постои во Светиите, постои во Пророците, кои имале непосреден опит на општење со Бога. Но зарем би можеле да кажеме дека кај простиот човек, кој немал таква средба со Бога, таков натприроден мистички опит, нема вера? Никако нема така да кажеме!

- Господи, зошто токму кај нас испрати такво чудовиште?
Тие не умееле да се молат како што треба, но сепак, после нивните долги молби, Господ му се јавил на еден од граѓаните и му рекол: „Барав за вас полошо, но не најдов!“

Но, во овој вистински настан има и симболизам. Потпората укажува нагоре, кон Небото, на Христовата десна страна, и надолу, кон Адот, на Христовата лева страна. Една од петочните молитви на Православната црква јасно го објаснува ова значење:Среде двајца разбојници Твојот Крст се покажа како праведно мерило.    Едниот го упатува во адот поради тежината на хулењето,    а другиот се олеснува од гревовите заради познавањето на Богословието.

Да ги земеме за пример иконоборците и иконопоклониците. И едните и другите оделе во крајности! Иконоборците ги палеле и фрлале иконите… а иконопоклониците ги стругале Христовите икони и тој прав го додавале во светиот Путир за подобра да биде Светата Причест! Затоа Црквата била принудена да ги подигне високо, а кога поминал спорот, ги спуштила ниско, за да им се поклонуваме и да искажуваме почит спрема изобразените личности.

„Сега да се помолиме.“ Станавме да се помолиме. Тој ги крена рацете и рече: „Оче наш, Кој Си на небесата…“. Како да ви кажам, навистина Бог беше таму! После јадењето ја кажа и благодарствената молитва. А што јадевме? Ништо – стар сув леб, кој во друг случај, дури и да ми платат, немаше да го изедам, една главичка сув лук и една марула.

Истово се случува и со светлината на Евангелието. Исто како што светлината не влијае врз слепиот човек и предизвикува болка и неудобност кај оние, чиишто очи не можат да ја поднесат светлината, на истиот начин, зборовите на нашиот Господ ќе останат незабележани од некои или ќе им причинат болка на други.

Егоизмот, зависта, неправедноста, лагата, богатењето и пред сè, непокајанието, односно нашето свесно и цврсто врзување за злото, творат крст на којшто ние самите себе се распнуваме, а Бог да не го сака тоа. Човечката злоба, во секој свој облик, претставува смрт и мрак. Со изборот на местото на разбојникот од левата страна, нашиот крст добива предвкус на пеколот.

Еден човек по име Јован бил поразен од гревот и станал крадец. Уште повеќе, тој станал и предводник на една разбојничка дружина од сто крадци, но сепак длабокот ја почитувал Богородица. Секое утро и вечер го читал Канонот кон Пресвета Богородица.

Сакајќи да го спаси поради неговата голема почит кон Богородица, милостивиот Бог испратил еден свет монах...

Старче, дури и кога имам време не сум расположен да се занимавам со духовно делување

-Е да, се случува понекогаш тоа расположение, но треба малку да се принудиме. Кога некој е нерасположен тој обично нема ни апетит, но сепак се принудува да јаде. Било да има или нема апетит, тој во почетокот зема нешто лесно, бидејќи стомакот не му поднесува силна храна, а потоа малку по...

Бог нам секоја недела ни подготвува Трпеза, нè повикува да дојдеме, ни говори: „Примете, јадете“. А ние, празни доаѓаме во храмот, и празни си заминуваме. Како да немаме гревови. Како да не се однесуваат на нас зборовите: „Ова е Телото Мое, Кое за вас се прекршува, за отпуштање на гревовите“.

Продолжете така да се молите пет или десет минути додека не ја почуствувате душата смирена и утешена. Причината за тоа е јасна: благодатта и силата Божја се состојат во славословието кон Бога, а не во красноречивоста и многусловието. Славословието и благодарноста се дејства на кои нè поучува Самиот Бог- никако не се човечка измислица. Апостолот ова ни го заповеда во името на Бог.